Tiểu đường là gì? Những điều cần biết về bệnh tiểu đường

Bệnh tiểu đường hay đái tháo đường là một bệnh xảy ra khi đường huyết (còn được gọi là đường trong máu), quá cao. Đường huyết là nguồn năng lượng chính của bạn và đến từ thực phẩm bạn ăn. Insulin , một loại hoóc môn do tuyến tụy tạo ra , giúp glucose từ thức ăn đi vào tế bào của bạn để sử dụng làm năng lượng. 

Bệnh tiểu đường là gì?

Để trả lời điều đó, trước tiên bạn cần hiểu vai trò của insulin trong cơ thể. Khi bạn ăn, cơ thể bạn biến thức ăn thành đường, hoặc glucose. Tại thời điểm đó, tuyến tụy của bạn có nhiệm vụ giải phóng insulin. Insulin đóng vai trò là một khóa chính mở các tế bào để cho phép glucose đi vào – và cho phép sử dụng glucose làm năng lượng.

Nhưng với bệnh tiểu đường, hệ thống này không hoạt động hoặc hoạt động không hiệu quả. Glucose sau đó ở lại trong máu và không đến được các tế bào,

Theo thời gian, có quá nhiều glucose trong máu có thể gây ra các vấn đề sức khỏe. Lượng đường trong máu cao không được điều trị từ bệnh tiểu đường có thể làm hỏng dây thần kinh, mắt, thận và các cơ quan khác của bạn.

Phân loại bệnh tiểu đường

Bệnh tiểu đường có 3 loại ( type) chính là tiểu đường type 1, tiểu đường type 2 và tiểu đường thai kỳ. Ở mỗi type sẽ có dấu hiệu và cách điều trị khác nhau nhưng sẽ cùng có chung những biến chứng nguy hiểm về tim, thận, mắt.

Tiểu đường típ 1:

Bệnh tiểu đường loại 1 là một bệnh tự miễn hay tiểu đường phụ thuộc insulin. Hệ thống miễn dịch tấn công và phá hủy các tế bào trong tuyến tụy, nơi sản xuất insulin, do đó tuyến tụy sẽ không sản xuất ra insulin, lượng đường trong máu tăng lên. Để chữa tiểu đường type 1 bắt buộc phải tiêm insulin vào máu suốt đời.

Tiểu đường típ 1 hiếm gặp, thường xảy ra ở trẻ nhỏ, người trẻ chiếm dưới 10% số người mắc bệnh.

Tiểu đường típ 2:

Bệnh tiểu đường loại 2 còn gọi là bệnh tiểu đường không phụ thuộc insulin (NIDDM). Những người bị tiểu đường típ 2 bị đề kháng với insulin. Nghĩa là cơ thể vẫn có thể sản xuất insulin nhưng các tế bào mất khả năng sử dụng insulin để chuyển hóa glucose thành năng lượng, do đó lượng đường sẽ tích tụ lại trong máu của bạn.

Có đến 90 % người bệnh tiểu đường mắc tiểu đường type 2. Yếu tố gây nguy cơ là do béo phì, lười vận động, nhưng không phải tất cả người bị tiểu đường type 2 đều thừa cân.

Tiểu đường thai kỳ

Bệnh tiểu đường thai kỳ là loại tiểu đường xảy ra ở phụ nữ mang thai. Khi mang thai hormone ngăn chặn insulin do nhau thai sản xuất khiến lượng đường máu tăng cao.

Tiểu đường thai kỳ có thể gây ra các vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe cho cả bà mẹ và trẻ sơ sinh nếu không được điều trị kịp thời. Tuy nhiên, tin vui là bệnh tiểu đường thai kỳ có thể hoàn toàn biến mất sau khi sinh. Tuy nhiên, nếu bạn bị tiểu đường thai kỳ, bạn có nhiều khả năng mắc bệnh tiểu đường type 2 sau này trong đời.

Nguyên nhân gây tiểu đường

Mỗi loại bệnh tiểu đường có các triệu chứng, nguyên nhân và phương pháp điều trị riêng biệt.

Để hiểu rõ tại sao mình bị tiểu đường, đầu tiên bạn cần hiểu rõ insulin là gì và quá trình chuyển hóa glucose trong cơ thể xảy ra như thế nào.

Insulin hoạt động như thế nào?

Glucose là nguồn năng lượng cho các tế bào của cơ bắp và các mô, đặc biệt não bộ. Glucose có trong thực phẩm bạn ăn và được dự trữ trong gan (tạo thành glycogen).

Tuy nhiên,glucose không cung cấp năng lượng cho tế bào một cách trực tiếp, mà phải có sự hỗ trợ của hormone insulin (được sản xuất bởi tuyến tụy). Insulin chuyển glucose từ máu vào tế bào làm năng lượng để sử dụng hoặc lưu trữ.

Bất kỳ sự bất thường nào của hormone insulin xảy ra trong quá trình trao đổi chất này đều có thể làm cho glucose không thể đi vào các tế bào và cung cấp năng lượng. Kết quả là lượng đường vẫn còn trong máu. Sự mất cân bằng này được tích lũy qua thời gian và dẫn đến lượng đường trong máu cao đáng kể, được gọi là tăng đường huyết.

Nguyên nhân tiểu đường tuýp 1

Cho đến nay, các nhà khoa học vẫn chưa xác định chính xác nguyên nhân gây ra tiểu đường type 1. Theo các chuyên gia có thể là do hệ thống miễn dịch của cơ thể đã tấn công nhầm vào các tế bào beta tuyến tụy, nơi sản xuất insulin.

Điều nãy dẫn đến tình trạng cơ thể bạn có ít hoặc không có hormone insulin để điều chỉnh lượng đường trong máu. Một người mắc bệnh tiểu đường loại 1 sẽ cần sử dụng insulin bổ sung kể từ khi họ được chẩn đoán và trong suốt quãng đời còn lại.

Các yếu tố rủi ro bao gồm :

  • Có tiền sử gia đình mắc bệnh tiểu đường.
  • Được sinh ra với một số đặc điểm di truyền ảnh hưởng đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin.
  • Có thể, tiếp xúc với một số bệnh nhiễm trùng hoặc vi-rút, chẳng hạn như quai bị hoặc rubella cytomegalovirus.

Nguyên nhân đường tuýp 2 

Ở những người tiểu đường tuýp 2, các tế bào trở nên đề kháng với hoạt động của insulin và tuyến tụy không thể tạo đủ insulin để vượt qua sự đề kháng này. Lúc này, đường sẽ không thể đến các tế bào trong cơ thể mà tích tụ trong máu.

Nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2 tăng nếu bạn:

  • Thừa cân, béo phì
  • Từ 45 tuổi trở lên
  • Có cha mẹ hoặc anh chị em mắc bệnh tiểu đường
  • Lười vận động
  • Bị tiểu đường thai kỳ
  • Bị tiền tiểu đường
  • Có huyết áp cao , cholesterol cao , hoặc triglycerides cao

Nguyên nhân gây bệnh tiểu đường thai kỳ

Trong thời gian mang thai, tử cung của thai phụ liên tục tiết ra hormone giúp thai nhi phát triển. Tuy nhiên, có những loại hormone khiến cơ thể người mẹ suy giảm khả năng sử dụng insulin để chuyển hóa glucose thành năng lượng.

Thông thường, tuyến tụy đáp ứng bằng cách sản xuất đủ insulin để vượt qua sức đề kháng này. Tuy nhiên, đôi khi tuyến tụy không thể sản xuất đủ insulin sẽ dẫn đến tình trạng lượng đường vận chuyển vào các tế bào giảm và lượng tích tụ trong máu tăng, dẫn đến tiểu đường thai kỳ.

Triệu chứng bệnh tiểu đường

Triệu chứng tiểu đường type 1 thường khởi phát nhanh và rầm rộ ảnh hưởng tiêu cực lên sức khỏe. Còn tiểu đường type 2 lại diễn biến âm thầm và chỉ biểu hiện rõ rệt khi bệnh đã trở nên trầm trọng.

Tuy nhiên, cho dù thuộc tiểu đường loại nào, bạn cũng nên đến bác sĩ để được khám và chẩn đoán khi thấy xuất hiện các triệu chứng sau:
  • Đi tiểu nhiều lần
  • Luôn cảm thấy khát và đói liên tục, dù bạn vừa ăn xong
  • Sút cân nhanh bất thường
  • Luôn cảm thấy mệt mỏi, kiệt sức mặc dù không làm việc quá nặng
  • Choáng váng, hoa mắt, mắt mờ
  • Vết thương lâu lành
  • Cảm giác đau nhức, tê tay chân

Bệnh tiểu đường trong thai kỳ (đái tháo đường thai kỳ) là trường hợp rất đặc biệt. Thai phụ mắc bệnh này thường không hề cảm thấy có bất kỳ triệu chứng bất thường nào. Cách duy nhất phát hiện bệnh tiểu đường thai kỳ là thường xuyên khám thai và kiểm tra đường huyết theo lịch hẹn của bác sĩ ( thường kiểm tra đường huyết tuần 24-28 của thai kỳ là chuẩn nhất).

Chẩn đoán tiểu đường như thế nào?

Các xét nghiệm sau đây có thể đánh giá bệnh tiểu đường loại 1 hoặc loại 2, nhưng chúng có thể không hữu ích cho cả hai loại:

  • Xét nghiệm A1C , mà các bác sĩ cũng gọi là xét nghiệm hemoglobin A1c, HbA1c hoặc glycohemoglobin
  • Xét nghiệm glucose huyết tương lúc đói (FPG)
  • Xét nghiệm dung nạp glucose đường uống (OGTT)
  • Xét nghiệm glucose huyết tương ngẫu nhiên (RPG)

Tùy thuộc vào kết quả, bác sĩ có thể chẩn đoán bệnh tiểu đường hoặc tiền tiểu đường.

Bảng sau đây cho biết loại kết quả chỉ ra bệnh tiểu đường:

A1C (%) FPG 
(mg / dl)
OGTT 
(mg / dl)
RPG
(mg / dl)
Bệnh tiểu đường 6,5% trở lên 126 trở lên 200 trở lên 200 trở lên
Tiền tiểu đường 5,7-6,4% 100–125 140 – 199
Bình thường dưới 5,7% dưới 100 dưới 140 dưới 200

ADA khuyến nghị sàng lọc thường xuyên bệnh tiểu đường loại 2 ở những người từ 45 tuổi trở lên, hoặc sớm hơn cho những người có yếu tố nguy cơ.

Mọi người có thể tự kiểm tra lượng đường huyết tại nhà bằng máy đo đường huyết cá nhân.

Biến chứng bệnh tiểu đường

Lượng đường trong máu cao làm hỏng các cơ quan và mô trên khắp cơ thể của bạn. Lượng đường trong máu càng cao và bạn sống với nó càng lâu, nguy cơ biến chứng càng cao.

Các biến chứng liên quan đến bệnh tiểu đường bao gồm:

  • Bệnh tim, nhồi máu cơ tim và đột quỵ
  • Tê bì dị cảm ở bàn chân (biến chứng thần kinh)
  • Bệnh thận
  • Bệnh võng mạc và giảm thị lực
  • Mất thính lực
  • Tổn thương chân như nhiễm trùng và vết loét không lành
  • Tình trạng da như vi khuẩn và nấm nhiễm trùng
  • Phiền muộn,
  • Mất trí nhớ,

Biến chứng tiểu đường thai kỳ

Hầu hết phụ nữ bị tiểu đường thai kỳ có thể kiểm soát đường huyết mà không làm ảnh hưởng tới em bé. Tuy nhiên, lượng đường trong máu không được điều trị hoặc không kiểm soát có thể dẫn đến các vấn đề ảnh hưởng đến cả mẹ và bé.

Các biến chứng ảnh hưởng đến con:

  • Sinh non
  • Cân nặng cao hơn bình thường khi sinh: Lượng đường dư trong cơ thể người mẹ có thể đi qua nhau thai, làm cho tuyến tụy của bé phát triển thêm insulin. Điều này có thể làm cho thai nhi phát triển lớn hơn so với tuổi và bạn phải sinh mổ vì thai to
  • Tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2 :Trẻ sơ sinh có nguy cơ cao mắc bệnh béo phì và tiểu đường tuýp 2 khi trẻ lớn lên.
  • Lượng đường trong máu thấp: Đôi khi, trẻ sẽ có lượng đường trong máu thấp (hạ đường huyết) ngay sau khi sinh vì quá trình sản xuất insulin của trẻ cao. Tuy nhiên, chỉ cần cho trẻ bú và tiêm truyền glucose, mức đường huyết trong trẻ sẽ bình thường.
  • Vàng da
  • Thai chết lưu : Bệnh tiểu đường thai kỳ không được điều trị có thể dẫn đến trẻ tử vong ngay trước hoặc sau khi sinh.

Các biến chứng ở người mẹ:

  • Tiền sản giật. Tình trạng này đặc trưng bởi huyết áp cao, dư protein trong nước tiểu, sưng ở chân và bàn chân. Tiền sản giật có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng hoặc thậm chí đe dọa tính mạng cho cả mẹ và con.
  • Tiểu đường thai kỳ ở lần mang thai tiếp theo. Nếu mắc bệnh tiểu đường thai kỳ trong một lần mang thai, có nhiều khả năng bạn sẽ bị mắc bệnh tiểu đường với lần mang thai tiếp theo.
  • Bạn cũng có nhiều khả năng phát triển bệnh tiểu đường- điển hình là bệnh tiểu đường loại 2 trong tương lai

Điều trị bệnh tiểu đường

Những phương pháp dùng để điều trị bệnh tiểu đường

► Đối với đái tháo đường tuýp 1 và tuýp 2, bạn sẽ cần đến một chế độ ăn uống đặc biệt để kiểm soát lượng đường trong máu. Bạn nên ăn nhẹ vào cùng một thời điểm cố định mỗi ngày.

► Bạn nên kiểm tra lượng đường trong máu thường xuyên bằng dụng cụ đo đường huyết tại nhà và cẩn trọng với các dấu hiệu cho thấy mức độ đường trong máu quá thấp hoặc quá cao. Các bác sĩ sẽ hướng dẫn bạn tiêm insulin, do đó bạn có thể tự tiêm ở nhà, thường là hai hoặc ba lần mỗi ngày.

► Bác sĩ sẽ giới thiệu các bài tập thể dục để giúp kiểm soát lượng đường trong máu của bạn.

► Bạn cũng cần kiểm tra bàn chân và mắt thường xuyên để ngăn ngừa các biến chứng của bệnh tiểu đường.

Hiệp hội đái tháo đường khuyến cáo, rèn luyện thói quen sống lành mạnh là chiếc chìa khóa vàng, giúp phòng tránh bệnh đái tháo đường (tiểu đường) nói riêng và các bệnh tim mạch nói chung.

Đây là các phương pháp rất đơn giản, không tốn kém, không gây đau đớn và ai cũng có thể thực hiện được để đầy lùi căn bệnh mãn tính này.

Dù bạn là người có sức khỏe bình thường hay thuộc nhóm có nguy cơ cao bị tiểu đường thì bạn hãy luôn nhớ rằng, không bao giờ là quá trễ để rèn luyện một lối sống lành mạnh, tránh xa tiểu đường với các gợi ý dưới đây

Chẩn đoán và điều trị bệnh tiểu đường (đái tháo đường) càng sớm thì tỷ lệ sống khỏe mạnh với bệnh sẽ càng cao. Theo thống kê cho thấy những người không biết mình mắc bệnh hoặc không điều trị tiểu đường sẽ dễ bị biến chứng nghiêm trọng trong vòng 10 năm, trong khi những người được điều trị đúng cách có thể tiếp tục chung sống “hòa bình” với bệnh tiểu đường suốt đời.

► Mục tiêu chính khi điều trị đái tháo đường là giữ cho mức glucose trong máu ổn định trong ngưỡng an toàn.

► Với tiểu đường type 1 cách duy nhất để kiểm soát tiểu lượng glucose trong máu luôn trong ngưỡng an toàn là tiêm insulin. Bạn có thể phải tiêm insulin suốt đời nếu mắc phải tiểu đường type 1.

► Ngược lại tiểu đường type 2 có thể điều trị theo quy trình 3 bước sau:

Bước 1: Giảm cân

Giảm cân, đưa cơ thể về mức cân đối là ưu tiên hàng đầu khi điều trị bệnh tiểu đường.

Có rất nhiều cách để giảm cân như chế độ dinh dưỡng phù hợp, tăng cường tập luyện thể dục thể thao và thư giãn. Tùy theo thể trạng của mỗi người, bác sĩ chuyên khoa sẽ tư vấn cho bạn cách giảm cân và điều hòa glucose trong máu một cách hiệu quả nhất

Bước 2: Dùng thuốc hỗ trợ điều trị

Nếu bạn dùng bước 1 là giảm cân nhưng không đưa được mức glucose trong máu về mức an toàn, thì lúc này bác sĩ sẽ kê đơn một số loại thuốc hỗ trợ điều trị. Hiện có rất nhiều loại thuốc uống giúp điều trị tiểu đường tùy vào tình trạng của từng người mà có đơn thuốc khác nhau. Bạn nên trình bày rõ với bác sĩ nếu có tiền sử dị ứng hay tác dụng phụ với bất kỳ thuốc nào.

Tuy nhiên, biện pháp này không được khuyến cáo với phụ nữ mang thai và cho con bú. Trường hợp này, bác sĩ sẽ đưa ra phương pháp tối ưu cho từng bệnh nhân.

Bước 3: Tiêm insulin

Nếu 2 bước trên vẫn chưa giúp bạn kiểm soát thành công mức glucose máu về ngưỡng an toàn, đã đến lúc bạn cân nhắc liệu pháp tiêm insulin.

Tiêm insulin sẽ mang lại hiệu quả cao nhất khi được kết hợp với thói quen sống lành mạnh. Bạn không được tự tiêm insulin cho mình hoặc người thân. Hãy đến khám bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn, hướng dẫn chi tiết và chính xác nhất.

Mặc dù  bệnh tiểu đường có thể kiểm soát được, nhưng các biến chứng của nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống hàng ngày và một số có thể gây tử vong nếu không được điều trị ngay lập tức.

Vì vậy, phát hiện sớm tiểu đường giúp bạn gia tăng cơ hội phòng ngừa hoặc có thể làm chậm sự xuất hiện của các biến chứng nguy hiểm mà đái tháo đường gây ra. Vậy làm thế nào để chung sống “hòa bình” với bệnh tiểu đường? Hãy đón đọc ở các phần tiếp theo mà Cinabet chia sẻ nhé.

Theo : Cinnabet.vn

5/5 (1 Review)
Có thể bạn quan tâm: ,

Cảm ơn bạn đã quan tâm tới sản phẩm TPBVSK Cinabet. Bạn vui lòng để lại số điện thoại và họ tên để Chuyên viên tư vấn gọi điện lại cho bạn trong vòng 24h

Ý kiến của bạn

x

Đơn đặt hàng

Để đặt mua hàng, các bạn vui lòng điền đầy đủ thông tin vào ô bên dưới. Chúng tôi sẽ gọi điện lại để xác nhận đơn hàng trong thời gian sớm nhất

  • Nội thành phí ship 30.000 VNĐ. Ngoại thành phí ship 50.000 VNĐ.
  • Đơn hàng trên 600.000 VNĐ FREE SHIP toàn quốc.
   
Hỗ trợ trực tuyến